睽

Quẻ 38 · Hỏa Trạch Khuê

Thượng quái: Ly (Hỏa, Hỏa) · Hạ quái: Đoài (Trạch, Kim)

Hỏa Trạch Khuê: quẻ của sự chia lìa, trái ý, mỗi người một hướng. Nên làm việc nhỏ, tìm điểm chung trong khác biệt và bớt nghi ngờ.

Tượng quẻ

Quẻ Khuê có Ly là lửa ở trên, Đoài là đầm nước ở dưới. Lửa bốc lên, nước thấm xuống, hai bên đi hai hướng ngược nhau. Thoán truyện ví như hai người con gái ở chung một nhà mà chí hướng không cùng. Chữ Khuê vốn chỉ mắt nhìn trái nhau, nghĩa là chia lìa, bất đồng. Trình Di và Chu Hi đều nhắc trong khác biệt vẫn có chỗ chung: trời đất trái nhau mà cùng làm nên muôn vật.

Thoán từ

小事吉。

Tiểu sự cát.

Việc nhỏ thì tốt.

Khi lòng người đang trái nhau, đòi làm việc lớn cần đồng lòng thường khó thành. Thoán truyện chỉ ra quẻ vẫn có phần tốt: vui vẻ mà bám vào sự sáng suốt, mềm mỏng tiến lên được chỗ giữa và ứng với người cứng. Như hai bên đối tác đang bất đồng, chưa nên ký hợp đồng lớn, nhưng có thể bắt đầu bằng một việc nhỏ cùng có lợi để gầy dựng lại niềm tin.

Đại Tượng

上火下澤，睽；君子以同而異。

Thượng hỏa hạ trạch, Khuê; quân tử dĩ đồng nhi dị.

Trên là lửa, dưới là đầm, là hình tượng quẻ Khuê; người quân tử theo đó mà giống người ở chỗ lớn nhưng vẫn khác ở chỗ riêng.

Hòa hợp không có nghĩa là ai cũng phải giống ai. Người quân tử cùng đi chung lẽ phải với mọi người nhưng không đánh mất mình, không a dua. Như trong một nhóm làm việc, ai cũng hướng về mục tiêu chung mà vẫn dám nói ý kiến riêng, nhờ vậy nhóm mạnh hơn.

Hào từ

  1. Hào 1 · 初九

    悔亡，喪馬勿逐，自復；見惡人无咎。

    Hối vong, táng mã vật trục, tự phục; kiến ác nhân vô cữu.

    Hối hận mất đi. Mất ngựa đừng đuổi theo, tự nó quay về; gặp người xấu thì không lỗi.

    Sơ Cửu dương cương ở dưới cùng, không có ứng vì Cửu Tứ cũng là hào dương, như người lạc mất bạn đồng hành. Kinh khuyên đừng vội đuổi theo, cái gì thuộc về mình thường tự trở lại. Tiểu Tượng nói gặp người xấu là để tránh lỗi: không né tránh hằn học mà tiếp xúc ôn hòa để khỏi gây thù. Như đồng nghiệp đang giận mình, cứ cư xử lịch sự, đừng cố giải thích dồn dập, thời gian thường làm dịu đi.

  2. Hào 2 · 九二

    遇主于巷，无咎。

    Ngộ chủ vu hạng, vô cữu.

    Gặp chủ ở trong ngõ hẹp, không lỗi.

    Cửu Nhị dương cương đắc trung, ứng với Lục Ngũ ở ngôi tôn, nhưng thời Khuê trên dưới trái nhau nên khó gặp ở nơi chính thức. Gặp ở ngõ hẹp là tìm cách gặp gỡ không theo lối thường, Tiểu Tượng nói như vậy chưa mất đạo. Như muốn góp ý với cấp trên mà cuộc họp chung không tiện, có thể tìm dịp trò chuyện riêng, miễn là ngay thẳng.

  3. Hào 3 · 六三

    見輿曳，其牛掣，其人天且劓，无初有終。

    Kiến dư duệ, kỳ ngưu xế, kỳ nhân thiên thả tị, vô sơ hữu chung.

    Thấy xe bị kéo lùi, trâu bị níu lại, người đánh xe bị thích chữ lên trán lại bị cắt mũi; lúc đầu không tốt mà về sau có kết cục.

    Lục Tam âm nhu ở vị trí dương, không trung không chính, kẹp giữa Cửu Nhị và Cửu Tứ, muốn tiến lên với Thượng Cửu là chỗ ứng mà bị cản trước níu sau. Tiểu Tượng nói xe bị kéo là vì ở vị không đáng, còn đầu khó mà cuối có kết quả là nhờ gặp được người cương. Như người bị hiểu lầm từ nhiều phía, lúc đầu chịu nhiều thiệt thòi, nhưng giữ lòng ngay thì về sau mọi chuyện thường được sáng tỏ.

  4. Hào 4 · 九四

    睽孤，遇元夫，交孚，厲无咎。

    Khuê cô, ngộ nguyên phu, giao phu, lệ vô cữu.

    Trái lìa mà cô độc, gặp được người thiện lành, cùng nhau tin cậy; tuy nguy nhưng không lỗi.

    Cửu Tứ dương cương ở vị trí âm, kẹp giữa hai hào âm, không có ứng nên cô độc. Nguyên phu là người thiện, chỉ Sơ Cửu cùng chí hướng ở dưới. Tiểu Tượng nói hai bên tin nhau thì không lỗi, chí được thực hiện. Như người lạc lõng trong tập thể tìm được một người bạn chân thành cùng chí, tuy vẫn phải thận trọng nhưng đã có chỗ dựa.

  5. Hào 5 · 六五

    悔亡，厥宗噬膚，往何咎。

    Hối vong, quyết tông phệ phu, vãng hà cữu.

    Hối hận mất đi. Người cùng phe với mình cắn vào lớp da mềm, tiến tới thì có lỗi gì.

    Lục Ngũ âm nhu ở ngôi tôn, không chính nhưng đắc trung, ứng với Cửu Nhị cương trung. Cắn vào da là thấm dễ dàng, ý nói hai bên gắn bó không khó khăn, Tiểu Tượng nói đi tới thì có điều mừng. Như người lãnh đạo mềm mỏng biết tin dùng người giỏi thân cận, sự cách biệt trong nhóm thường được nối lại.

  6. Hào 6 · 上九

    睽孤，見豕負塗，載鬼一車，先張之弧，後說之弧，匪寇婚媾，往遇雨則吉。

    Khuê cô, kiến thỉ phụ đồ, tái quỷ nhất xa, tiên trương chi hồ, hậu thoát chi hồ, phỉ khấu hôn cấu, vãng ngộ vũ tắc cát.

    Trái lìa mà cô độc, thấy con lợn lấm đầy bùn, thấy cả một xe chở ma; trước giương cung định bắn, sau lại buông cung xuống. Không phải giặc cướp mà là người đến cầu hôn. Đi mà gặp mưa thì tốt.

    Thượng Cửu dương cương ở cuối thời Khuê, đứng trên quẻ Ly, sáng quá hóa ra soi xét đa nghi, nhìn Lục Tam là chỗ ứng của mình thành lợn lấm bùn, thành xe chở ma. Khi tỉnh ra mới biết đối phương không phải kẻ thù mà là người muốn kết thân. Tiểu Tượng nói gặp mưa thì tốt vì mọi mối nghi đều tan. Như hai người giận nhau tưởng tượng đủ điều xấu về nhau, một lần ngồi nói thẳng là nhiều hiểu lầm trôi đi như mưa rửa bụi.

Khi hỏi về

Công việc

Trong công việc có xu hướng bất đồng quan điểm, mỗi người một hướng. Nên tập trung vào việc nhỏ, phạm vi rõ ràng, tìm điểm chung thay vì tranh hơn thua. Chưa phải lúc khởi động dự án lớn cần nhiều người đồng lòng.

Tình duyên

Hai người có thể khác nhau về cách nghĩ, dễ hiểu lầm và nghi ngờ nhau. Nên nói chuyện thẳng thắn, chấp nhận khác biệt, tránh tự suy diễn. Nhiều mối nghi thường tan khi được nói ra.

Tiền bạc

Tài chính hợp với những giao dịch nhỏ, thận trọng. Hợp tác góp vốn lúc này có xu hướng phát sinh bất đồng, nên ghi rõ thỏa thuận trên giấy.

Nhà cửa

Trong nhà có thể mỗi người một ý, khó thống nhất. Nên tôn trọng khác biệt, bàn từng việc nhỏ và tránh đem chuyện cũ ra trách nhau.

Học tập

Việc học có thể gặp mâu thuẫn giữa các cách tiếp cận hoặc với bạn học. Nên chọn mục tiêu nhỏ, vừa sức, và học từ chỗ khác biệt của người khác. Tranh luận có ích khi giữ thái độ cởi mở.

Sức khỏe

Căng thẳng trong các mối quan hệ dễ ảnh hưởng đến giấc ngủ và tinh thần. Nên tìm khoảng lặng, vận động nhẹ và chia sẻ với người tin cậy. Khi có vấn đề sức khỏe, hãy hỏi ý kiến bác sĩ.

Lời khuyên

Khác biệt là chuyện thường, điều nên tránh là nghi kỵ và tranh hơn thua. Nên bắt đầu từ việc nhỏ, tìm chỗ chung, và kiểm chứng trước khi tin vào những điều mình tưởng tượng.

Quẻ liên quan

Có việc đang băn khoăn? Gieo một quẻ cho riêng câu hỏi của bạn.

Gieo quẻ

Nội dung tham khảo theo kinh điển Kinh Dịch, không phải lời tiên đoán.