坤
Quẻ 2 · Thuần Khôn
Thượng quái: Khôn (Địa, Thổ) · Hạ quái: Khôn (Địa, Thổ)
Thuần Khôn tượng Đất: nhu thuận, bao dung, nâng đỡ muôn vật. Quẻ khuyên đi sau, theo người dẫn đường đúng, bền bỉ giữ chính thì có xu hướng tốt.
Tượng quẻ
Quẻ Thuần Khôn gồm sáu hào âm, trên Khôn dưới Khôn, như mặt đất trải rộng nối tiếp mặt đất. Đất không tự sinh ra ánh sáng nhưng đón nhận ánh nắng, mưa móc từ trời để nuôi lớn muôn loài. Hình ảnh con ngựa cái hiền lành mà bền sức, đi mãi trên đất không mỏi, chính là tinh thần của quẻ. Khôn đứng cạnh Thuần Càn: Càn khởi xướng, Khôn hoàn thành, hai bên bổ sung cho nhau.
Thoán từ
元亨。利牝馬之貞。君子有攸往，先迷後得主。利西南得朋，東北喪朋。安貞，吉。
Nguyên hanh. Lợi tẫn mã chi trinh. Quân tử hữu du vãng, tiên mê hậu đắc chủ. Lợi Tây Nam đắc bằng, Đông Bắc táng bằng. An trinh, cát.
Khởi đầu lớn, hanh thông. Lợi ở sự bền chính như ngựa cái. Người quân tử có việc phải đi, nếu đi trước thì lạc lối, đi sau thì tìm được chủ. Lợi ở phía Tây Nam được bạn, phía Đông Bắc mất bạn. Yên ổn giữ chính thì tốt.
Khôn cũng có đức lớn như Càn, nhưng cái lợi của Khôn nằm ở sự thuận theo và bền bỉ, như ngựa cái vừa hiền vừa dai sức. Theo Trình Di và Chu Hi, âm mà tranh đi trước dương thì thường lạc hướng, biết đi sau, phụ trợ người dẫn dắt đúng đắn thì việc thành. Tây Nam là phương của âm, có bạn cùng loại, Đông Bắc là rời bạn để theo dương, tuy mất bạn nhưng Thoán truyện nói cuối cùng có điều mừng. Cốt lõi là an định trong chính đạo.
Đại Tượng
地勢坤，君子以厚德載物。
Địa thế khôn, quân tử dĩ hậu đức tải vật.
Thế của đất là thuận và dày. Người quân tử noi theo đó mà lấy đức dày để chở muôn vật.
Đất dày nên chở được núi non, sông ngòi, cây cỏ mà không chọn lựa. Người quân tử học theo đất, bồi đắp lòng rộng lượng và sự vững vàng để bao dung, nâng đỡ người khác. Đức càng dày thì càng gánh được việc lớn, như nền nhà càng chắc thì xây được càng cao.
Hào từ
Hào 1 · 初六
履霜，堅冰至。
Lý sương, kiên băng chí.
Giẫm lên sương, biết rằng băng cứng sắp tới.
Hào Sơ Lục là khí âm mới bắt đầu ngưng tụ, như lớp sương mỏng đầu thu báo hiệu mùa đông băng giá. Tiểu Tượng nói thuận theo đà ấy dần dần sẽ đến băng cứng. Bài học là để ý dấu hiệu nhỏ từ sớm: một thói quen xấu, một hiểu lầm nhỏ nếu để mặc thường lớn dần thành chuyện khó gỡ.
Hào 2 · 六二
直方大，不習无不利。
Trực phương đại, bất tập vô bất lợi.
Ngay thẳng, vuông vức, rộng lớn. Không cần tập luyện mà không gì không lợi.
Hào Lục Nhị âm ở vị âm, đắc trung đắc chính, là hào tiêu biểu nhất cho đức Khôn. Như mặt đất ngay thẳng, vuông vắn, rộng lớn, tự nhiên mà thành, không phải gượng ép. Người có lòng ngay, hành xử đúng mực thì thường không cần mưu tính nhiều mà việc vẫn suôn sẻ.
Hào 3 · 六三
含章，可貞。或從王事，无成有終。
Hàm chương, khả trinh. Hoặc tòng vương sự, vô thành hữu chung.
Ngậm giữ vẻ đẹp bên trong, có thể giữ chính. Nếu có theo việc của vua, không nhận thành công về mình nhưng làm trọn đến cùng.
Hào Lục Tam có tài nhưng ở vị trí chưa phải lúc phô bày, nên giữ kín vẻ đẹp bên trong, chờ thời mới phát. Khi làm việc cho người trên, không giành công nhưng làm đến nơi đến chốn. Giống người phó tướng giỏi, để công lao thuộc về tập thể mà vẫn được tin cậy lâu dài.
Hào 4 · 六四
括囊，无咎无譽。
Quát nang, vô cữu vô dự.
Thắt chặt miệng túi, không lỗi cũng không khen.
Hào Lục Tứ ở gần ngôi Ngũ nhưng không đắc trung, thời thế đang khép kín, nên cẩn trọng như buộc chặt miệng túi. Tiểu Tượng nói thận trọng thì không bị hại. Trong lúc nhạy cảm, bớt lời, giữ mình thường tránh được rắc rối, dù chưa được ai khen.
Hào 5 · 六五
黃裳，元吉。
Hoàng thường, nguyên cát.
Xiêm màu vàng, rất tốt.
Vàng là màu của trung, xiêm là áo dưới, tượng cho sự khiêm nhường. Hào Lục Ngũ ở ngôi tôn mà vẫn giữ đức trung thuận, vẻ đẹp nằm bên trong chứ không phô ra. Người ở vị trí cao mà biết khiêm hạ, mềm mỏng thường được lòng người và mọi việc có xu hướng rất tốt.
Hào 6 · 上六
龍戰于野，其血玄黃。
Long chiến vu dã, kỳ huyết huyền hoàng.
Rồng đánh nhau ngoài đồng, máu chảy màu đen và vàng.
Hào Thượng Lục là âm đến cực điểm, không còn chịu thuận mà quay sang tranh với dương, nên có cảnh rồng giao tranh. Huyền là màu trời, hoàng là màu đất, cả hai bên đều tổn thương. Tiểu Tượng nói đạo đã cùng: khi mềm mỏng bị đẩy đến mức cứng đối cứng, xung đột thường khiến không ai được trọn vẹn.
Hào dụng · 用六
利永貞。
Lợi vĩnh trinh.
Lợi ở chỗ giữ chính bền lâu.
Dụng Lục là cách dùng hào âm cho đúng: tuy mềm mà phải bền bỉ giữ chính. Tiểu Tượng nói lấy sự bền chính để kết thúc một cách lớn lao. Như dòng nước mềm mà chảy mãi thì mài được đá, sự nhu thuận đi kèm kiên định thường đưa đến kết quả trọn vẹn.
Khi hỏi về
Công việc
Thời này hợp vai trò hỗ trợ, phối hợp hơn là tranh làm người dẫn đầu. Làm tốt phần việc của mình, không giành công, theo người dẫn dắt có năng lực thì thường được ghi nhận lâu dài.
Tình duyên
Quan hệ có xu hướng êm đềm khi hai bên biết lắng nghe, bao dung và nhường nhịn đúng lúc. Nên tránh để những bất mãn nhỏ tích tụ, vì như sương thành băng, chuyện nhỏ có thể thành khoảng cách lớn.
Tiền bạc
Hợp tích lũy đều đặn, chậm mà chắc, hơn là mạo hiểm tìm lời nhanh. Nên giữ kín kế hoạch tài chính, chi tiêu thận trọng như buộc chặt miệng túi.
Nhà cửa
Gia đình thường ấm êm nhờ sự chăm sóc thầm lặng và lòng rộng lượng. Người trong nhà nên nâng đỡ nhau, tránh tranh hơn thua để không đẩy mâu thuẫn đến chỗ căng thẳng.
Học tập
Việc học hợp với sự kiên trì, ôn luyện đều đặn từng chút một. Nên học theo người thầy hoặc tài liệu đáng tin cậy, nền tảng vững thì kiến thức tự nhiên rộng ra.
Sức khỏe
Nên giữ nhịp sống điều độ, nghỉ ngơi đủ và giữ tinh thần an ổn, nhẹ nhàng. Để ý những dấu hiệu nhỏ của cơ thể và khi có vấn đề sức khỏe, hãy hỏi ý kiến bác sĩ.
Lời khuyên
Hãy sống như mặt đất: bao dung, vững vàng và bền bỉ. Đi sau một bước, thuận theo người dẫn đường đúng đắn, chú ý dấu hiệu nhỏ từ sớm và giữ chính bền lâu thường mang lại kết quả tốt.
Quẻ liên quan
Có việc đang băn khoăn? Gieo một quẻ cho riêng câu hỏi của bạn.
Gieo quẻNội dung tham khảo theo kinh điển Kinh Dịch, không phải lời tiên đoán.